थाङ्का परिचय
थाङ्का भन्नाले कपडामा माटो लगाई घोटेपछि बनिने क्यानभासमा बौद्ध देवताको चित्रलाई विभिन्न रंग र सुनको संयोजन गरी लेखिने एक धार्मिक चित्र हो । जसको वास्तविक नाम थाङ्कु हो । नेवार जातिले यसलाई पौभा भन्दछन् भने तयार पार्ने व्यक्तिलाई कलाकार वा खाइवा नामले चिनिन्छ । बौद्ध धर्मको परम्परागत थाङ्का कलाको सुरुवात नेपालमा कहिलेदेखि भयो यकिन भन्न नसकिएता पनि ई.स. को १२औं शताब्दीपछि अरनिको चीन प्रस्थान भएपछि भएको अनुमान विभिन्न विद्धानहरुले गरेका छन् । बौद्ध धर्मवलम्वीहरुले बुद्ध धर्मको प्रचारप्रसार तथा गौतम बुद्धको विभिन्न अवतारहरु वा स्वरुपहरुलाई त्यसका अनुयायीहरु सामु सरल किसिमबाट अध्ययन अध्यापन गराउनका लागि यस्ता चित्रहरुको आरम्भ गरेको पाईन्छ । प्रचीन समयदेखि हालसम्मका थाङ्कामा एउटै विशेषता पाएतापनि यसको महत्व धार्मिक र व्यापारिक रुपले उत्तिकै प्रभावकारी छ । विशेषता यो बौद्ध धर्मवलम्बीहरुको परिवारमा जो कोही मृत्यु हुँदा मृतकको नाममा थाङ्कु लेखि दैनिक पुजापाठ गरिन्छ । बौद्ध गुम्बाहरुमा भने विभिन्न देवताहरुको कथामा आधारित थाङ्कुहरु भित्ते चित्रको रुपमा राखिएको पनि पाइन्छ ।